68 Afişleri

68 Afişleri Yarım Küpür 15-01-2013.pdf“Kasnak çerçeveden birkaç santimetre daha geniş olan ipek iki yanından çekilerek kasnağın üzerine gerilir ve dört kenardan çivi veya raptiye ile sabitlenir. El kasnağı en ilkel kasnak türüdür. Kağıtların üzerine elle yerleştirilir ve baskı yapılır. Kaymalar sık sık olur ve doyurucu bir sonuç almak çok zordur. Menteşeli kasnak için iki adet dolap menteşesi alınır, pimi çıkarılıp ikişer parçaya ayrılır. İki parça kasnağın üzerine, karşılık gelen iki parça da bir masanın üzerine takılır. Kasnak bir kenarı üzerinde kaldırılır, kağıtlar konur, kasnak indirilir ve boya ile afiş basılır…”

twitter.com/firatkozok

Devrim yapmaya soyunan öğrencilerin nasıl titiz çalıştıklarının kanıtı olan bu satırlar, Hasan Barutçu tarafından yazılıp çizilen “İpek Baskı Tekniği El Kitabı”ndan alıntı. Yılmaz Aysan’ın “68 Afişleri” adlı kitabını okurken 68’de afiş hazırlamanın nasıl bir heyecan olduğunu daha iyi anımsadım. Başbakan’a karşı yaptıkları protesto eylemiyle kimilerinin tepkisini çeken, kimilerinde de umut filizleri uyandıran ODTÜ’lülerin devrimci ruhunun en önemli yansımalarından biridir afiş hazırlama… Aysan da, titiz bir çalışmayla o dönemden kalan bazı afişleri toplamış, bugün kimi milletvekili kimi yönetici olan ODTÜ’lülerle konuşup ODTÜ Devrimci Afiş Atölyesi’nin öyküsünü anlatmış. Kentlilerin henüz billboardlarla tanışmadığı ve duvarların boş olduğu bir dönemde ODTÜ Mimarlık Fakültesi’nde basılan devrimci afişlerden yola çıkarak bir kuşağa ışık tutmuş.

Elçiye Vietnam afişli karşılama

ODTÜ olaylarının ardından bu köşede yer alan “Direniş ODTÜ’nün Soyadıdır” başlıklı yazıda değindiğimiz konulardan biri de ABD Büyükelçisi Komer’in makam arabasının yakılması olayıydı. İşte devrimci atölyenin ilk çalışmalarından biri bu süreçte hazırlanır. Öğrenciler Büyükelçi’yi daha Türkiye’ye ilk adımını attığı havaalanında “Ho Ho Ho Şi Min / İki üç ve daha fazla Vietnam” yazılı afişlerle karşılar.

Öğrenciler afişleri “koleksiyoncular saklasın diye değil o anda kullanılsın diye” yaparlar. Ancak siyasi kaygılar sanatsal kaygıları hiçbir zaman ortadan kaldırmaz. Afişlerin görsel yönü güçlüdür.

Üniversite öğrencileri toplumla birlikte nefes almaktadır… O güne kadar afiş nedir pek de bilmeyen Ankaralı duvarlardan okur öğrencilerin taleplerini:

“Üniversiteler mücadele alanımızdır”, “Üniversite yönetimine katılacağız”, “Özerk ve demokratik üniversiteyi kuracağız”, “Bilimi halkın emrine vereceğiz”

Atölye 14-19 Mayıs arasındaki “NATO’ya Hayır Haftası” için de geceli gündüzlü çalışır. Kağıt üzerine serigrafi yöntemiyle hazırlanan afişlerde “Amerika, NATO, Üsler, Nükleer savaş, 6. filo, Pentagon, Wall Street – Hayır” yazılıdır.

İşçi hakları, toprak ağalığı, burjuvazi, Amerikan emperyalizmi… 68 kuşağının en temel gündem maddeleridir, hepsi bir bir işlenir afişlerde. Orak tutan köylü, elinde çekiçle işçi ve bayrak sallayan üniversiteli… Hep bir aradadır, omuz omuzadır.

İlk afişlerdeki “Boykot” ve “İşgal” yazıları, zamanla “Bağımsız Türkiye”ye dönüşür. Bu, üniversitelerdeki kıvılcımın ülke çapına yayılmasının göstergesidir.

Aysan’ın kitabı, afişler aracılığıyla bir dönemin ve kuşağın ruhuna ışık tutuyor. ODTÜ’de yaşanan olayların birçoğunuzu heyecanlandırdığı gibi bu afişler de sizi başka iklimlere götürecek…

*Yılmaz Aysan, 68 Afişleri: ODTÜ Devrimci Afiş Atölyesinin Öyküsü, İstanbul: Metis Yayınları, 2008.

About firatkozok

Cumhuriyet Gazetesi Cumhurbaşkanlığı - Başbakanlık Muhabiri
Bu yazı Uncategorized içinde yayınlandı ve , , , , , , , , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

1 Response to 68 Afişleri

  1. Yalçın Tan dedi ki:

    Köylünün,işçinin arkalarından geleceği ve ülke yönetiminin komünizm olacağı umudunda olanların yaptıkları Fidel Castro ve Che Guevera taklitçiliği. İşin gerçeğinde ülkeyi bölme tasarımının bir başka örneği. Halk Faşizm ne dmek,Oligarşi ne demek nereden bilsin? Bize uymaz bu anlatımlar.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s